Het verhaal van de kunst, deel 1

Introductiecursus Westerse kunstgeschiedenis: kunst vanaf de prehistorie tot en met de renaissance

docent: dr. Kathleen Nieuwenhuisen

De prehistorische jachttaferelen in de grotten van Lascaux roepen net als de muurschilderingen van Giotto diepe bewondering op. Maar het ene kunstwerk is het andere niet. Waarom niet?

Omdat de doelstellingen van kunstenaars voortdurend veranderen en duidelijk hun beslag hebben op de kunst. Dit blijkt uit de westerse kunstgeschiedenis. Want waarom schilderen onze prehistorische voorouders realistische dieren, maar doen Egyptenaren de werkelijkheid bewust te kort? Waarom vertalen Grieken de sterk geïdealiseerde lichamen van door hen bewonderde atleten in brons en steen? En waarom maken Romeinen hiervan talloze kopieën? Waarom maken de vroege christenen de kunst van de Grieken en Romeinen ondergeschikt aan de boodschap die zij verkondigen? En waarom verandert dit pas in de veertiende eeuw?

Kathleen Nieuwenhuisen plaatst kunstwerken in hun historische context om de veranderende artistieke doelstellingen van kunstenaars duidelijk te maken. Zij begint bij het moment waarop mensen de eerste afbeeldingen maken en ontrafelt vervolgens het fascinerende proces waarin de westerse kunst zich ontwikkelt uit uiteenlopende culturen en stijlen.

Deze cursus is een inleiding in de westerse kunstgeschiedenis zoals Ernst Gombrich die schetst in zijn onvolprezen The Story of Art. Het accent ligt op de schilderkunst, maar ook beeldhouwkunst, architectuur en kunsthistorische ordeningsprincipes als perioden, stijlkenmerken, kunstenaars en toegepaste technieken komen aan bod.

programma van de colleges

1. De oorsprong van kunst in de prehistorie.
2. Egyptische kunst.
3. Griekse kunst in de klassieke oudheid.
4. Romeinse en vroegchristelijke kunst in de late oudheid.
5. Kunst in de vroege middeleeuwen.
6. Kunst in de 12de en 13de eeuw.
7. Kunst in de 14de eeuw.
8. Renaissance en realisme in de 15de eeuw.
9. Renaissance en realisme in de kunst van het Zuiden.
10. Renaissance en realisme in de kunst van het Noorden.

data

Deze cursus wordt aangeboden op maandagavond én op dinsdagochtend.
10 maandagavonden, 19:30-21:15 uur inclusief pauze
24 september 2018
1, 8, 15, 29 oktober (22 oktober géén college)
5, 12, 19, 26 november
3 december
8 december: museumexcursie (15:30-17:00 uur)

10 dinsdagochtenden, 10:45-12:30 uur inclusief pauze
25 september 2018
2, 9, 16, 30 oktober (23 oktober géén college)
6, 13, 20, 27 november
4 december
8 december: museumexcursie (15:30 uur)

locatie
De sfeervolle, monumentale en zeer goed bereikbare Pastorie van de Krijtberg, Singel 448, Amsterdam (om de hoek van het Koningsplein).

werkvorm
10 hoorcolleges met ruimte voor vragen en discussie en een afsluitende museumexcursie op zaterdag 8 december 2018.

studiemateriaal
E.H. Gombrich, The Story of Art, Londen (Phaidon) 2006, 16de en herziene druk, 688 pp. ISBN 9780714847030. Zelf aan te schaffen vanaf 23 euro (of de Nederlandse vertaling: Eeuwige schoonheid, vanaf 40 euro). Digitaal cursusmateriaal (Power Point presentaties van elk hoorcollege en extra artikelen).

kosten
€ 300,- inclusief digitaal cursusmateriaal, koffie, thee en jus d’orange. Exclusief het studieboek en de toegang tot het museum van de excursie.


schrijf in
1 Vestonicka_venuse_edit
Venus van Dolní Věstonice, ca. 29.000-25.000 v.C
Moravské zemské muzeum, Brno, Tsjechië
Nofretete_Neues_Museum[1]
Buste van Nefertiti, Egypte 1352 -1338 v.Chr
Neues Museum Berlijn
3 Portret 90 nC
Portret van een Romeinse aristocrate
Romeins, 70-90, Musei Capitolini, Rome
4 Egyptian_-_Female_Portrait_Mask_-_Walters_art gallery
Fajoemportret van een vrouw, Egypte 2de eeuw
The Walters Art Museum Baltimore
OLYMPUS DIGITAL CAMERA
Keizerin Theodora, Byzantijns ca.547
San Vitale, Ravenna, Italië
6 Mary_&_Child_Icon_Sinai_6th_century
Maria met Kind en heiligen, icoon, Egypte ca.600
Heilig Catharinaklooster in Egypte
mary061
Huwelijksprocessie van Maria, detail. Giotto ca.1305
Capella degli Scrovegni Padua
8 Jan_van_Eyck_-_The_Annunciation_-_Google_Art_Project
Annunciatie, Jan van Eyck, 1434-1436
National Gallery of Art, Washington
9 Lucas_Cranach_d_A__-_Amor_beklagt_sich_bei_Venus_(National_Gallery_London)
Cupido beklaagt zich bij Venus, Lucas Cranach de Oude ca.1525
National Gallery, Londen